Tako se na društvenim mrežama dijeli objava koja sadrži navodni Gorov citat koji glasi:
„Severni pol će biti bez leda u leto 2013, zbog globalnog zagrevanja izazvanog čovekom“, dok ispod tog citata vidimo smrznutu glavu nepoznatog čovjeka kao dokaz da je još uvijek hladno i da klimatske promjene ne postoje.
Šta je Al Gor zapravi rekao?
Nekadašnji potpredsjednik Amerike jeste imao sličan citat, odnosno promašenu prognozu o ledu, ali citat koji se dijeli na mrežama nije precizno prenio šta je on rekao.
Gor je ovu sumornu prognozu iznio u svom govoru prilikom primanja Nobelove nagrade, 2007. godine, i ona je glasila tačno ovako:
„Prošlog 21. septembra, dok se sjeverna polulopta naginjala od Sunca, naučnici su s neviđenom zabrinutošću saopštili da se sjeverni polarni pokrivač leda „ruši s litice“. Jedna studija je procijenila da bi mogao potpuno nestati tokom ljeta za manje od 22 godine. Druga nova studija, koju će američki mornarički istraživači predstaviti kasnije ove sedmice, upozorava da se to može desiti za samo 7 godina”.
Dakle, citat koji se dijeli na Fejsbuku je dosta neprecizan i banalizovan.
Šta je rekla studija?
Londonska škola ekonomije i političkih nauka u analitičkom članku pojašnjava da je Gor posebno istakao predstojeće rezultate modela koji predviđaju arktička ljeta uglavnom bez leda za „samo sedam godina“.
Dakle, Gor nije rekao da na Sjevernom polu 2013. uopšte neće biti leda, već se pozvao na modele koji predviđaju da će arktička ljeta biti bez leda.
Svakako, ni ovo što je Gor tada predvidio nije tačno. On se tada, konkretno u citatu koji se, prerađen, dijeli a kako je objašnjeno iz Londonske škole ekonomije i političkih nauka, referisao na studiju istraživača poljske Akademije nauka i američke Pomorske postdiplomske škole predstavljene 12. Decembra 2007.
No, jedan od autora studije, Vislav Maslovski je kazao da ona nije bazirana na modelu već na ektrapolaciji, odnosno procjeni da će se aktuelni trendovi nastaviti.
Trendovi topljenja leda, odnosno podaci koje je studija koristila su od 1979. do 2004.
Led nije nestao, ali se zaista topi
Da, ti trendovi, i prema podacima NASA-e pokazuju da se količina leda rapidno smanjuje.
Iako nije potpuno nestao, kao što je predviđao jedan od scenarija, odnosno jedna studija, zvanični podaci pokazuju da je leda sve manje od 1979, od kada se vrše mjerenja.
Dakle, uz činjenicu da se citat ne prenosi tačno, odnosno da Gor nije rekao da Sjeverni pol biti bez leda, već je govorio o arktičkim ljetima i minimumu leda i imajući u vidu da jedna netačna izjava ili studija ne dokazuju da klimatske promjene ne postoje, objava dobija ocjenu dezinformacija.
Ocjenu “Dezinformacija” dobija medijski izvještaj koji u sebi sadrži “miks” činjenica i netačnog ili poluistinitog sadržaja. U ovakvim slučajevima, mediji ne moraju nužno biti svjesni netačnih informacija koje su objavljene zajedno sa istinitim. Takođe, ovom ocjenom biće tretirani i izvještaji koji imaju lažne atribucije ili naslove koji ne oslikavaju tekst u smislu tačnosti informacija.