Fotografije zloupotrijebljene, netačne tvrdnje o zatvoru za djecu

428

Pojedine nacije vječito će pratiti „sjene prošlosti“ i epiteti koji podsjećaju na strašne zločine koji su se dogodili. U slučaju Njemačke, jedan korisnik Fejsbuka je podsjetio na njenu nacističku prirodu.

On je objavio dvije pikselizovane fotografije na kojima se vidi proplanak i prostorija u kojoj se nalaze kreveti na sprat, uz tvrdnju da je u pitanju bunker u kom je bilo zarobljeno 600 djece.

 „Zadnjih dana otkriven bunker u Njemačkoj sa “zatvorom” djece! Otkriveno 600 leševa, najviše djece iz Italije i Balkana“.

Rezultati obrnute pretrage fotografija zaista dokazuju da je u pitanju bunker u Njemačkoj, ali drugačije namjene. Naime, više medija je koristilo fotografije kako bi dokumentovali priče o nuklearnom bunkeru Savezne Vlade Njemačke.

Jedan njemački portal objavio je 2013. godine reportažu o bunkeru koji je 1997. godine napušten, a da je od 2008. godine pretvoren u turističku atrakciju.

„U slučaju nužde, bivši vladin bunker u blizini Bad Nojenar-Arvajlera bio bi utočište za vladu u Bonu. Tokom Hladnog rata, 3.000 važnih zvaničnika iz Bona, udaljenog oko 30 kilometara, trebalo je da bude dovedeno na sigurno ovdje u slučaju napada. Bunker je 1997. godine napušten i veći dio je demontiran. Danas je sačuvan samo mali dio, ovo posebno poglavlje njemačke istorije otvoreno je za posjetioce već pet godina.”

Objekat je osmišljen tako da pruži sigurnost državnim zvaničnicima, a prema navodima reportaže iz 2017, za njegovu realizaciju je iskorišten železnički tuneli koji su bili izgrađeni tokom Prvog svjetskog rata.

Tako su tuneli 17,3 kilometara dugački, prvobitno namijenjeni za uzgoj pečuraka, pretvoreni u bezbjedno skrovište u slučaju nuklearnog napada. U tekstu u kom su takođe istaknute iste fotografije kao u Fejsbuk objavi, a ispod kojih je akreditovana jedna njemačka novinska agencija kao autor, objavljeni su i kapaciteti bunkera.

„U vanrednom stanju, bunker bi mogao da pruži zaštitu 30 dana – za oko 3.000 ljudi. Broji 936 spavaćih soba i 897 kancelarija spremnih za useljenje, prije svega za predsjednika savezne države, saveznog kancelara, predsjednika Saveznog ustavnog suda, za Zajedničku komisiju kao hitni parlament i razne ministre, ali naravno i za njihove zaposlene, vojno i civilno osoblje“.

U objavi drugog njemačkog medija iz 2019. godine, osim priznanja novinskoj agenciji za fotografije, istaknuto je i ime Tomasa Freia, kao fotografa koji ih je zabilježio.

„U bunkeru bivše vlade u blizini Bad Nojenar-Arvajlera, postojala je plenarna sala, 936 spavaćih soba, 897 kancelarija, štamparija, frizerski salon, radionice, govornice, telefoni sa okretnim stolom; u slučaju nestanka struje: 10.000 svijeća”.

Objave na društvenim mrežama u kojima se tvrdi da je iznenada pronađen bunker u kom je preminulo 600 djece bile su predmet analize i fakt-čeking tima Istinomer.

Na vebsajtu gdje je moguće informisati se o radnom vremenu i rezervisati posjetu bunkeru, navedeno je:

„U martu 2008. godine, spomenik nedavne prošlosti kome nema premca u cijeloj Njemačkoj, dobio je novu njamenu. Nekadašnji bunker savezne vlade, koji se nalazi u dolini rijeke Ar, otvorio je svoje kapije zaštićene od nuklearnih eksplozija kao muzej. Bunker savezne vlade bio je najtajniji objekat u istoriji Savezne Republike Njemačke. Željeznički tuneli su produženi i pretvoreni u tzv. „alternativni smještaj ustavnih organa Savezne Republike Njemačke u periodu krize i rata“.

Medijske objave i izvor fotografija dokazuju da je u pitanju bunker izgrađen u Njemačkoj, ali da nije služio kao zatvore, već kao skrovište za tadašnje zvaničnike Njemačke, zbog čega Fejsbuk objavu ocjenjujemo kao lažnu vijest.

Ocjenu “Lažna vijest” dobija originalni medijski izvještaj (u potpunosti proizveden od strane medija koji ga je objavio) koji u sebi sadrži činjenično pogrešne tvrdnje ili informacije. Za sadržaje koji se ocjenjuju kao lažne vijesti može se pouzdano utvrditi da su kreirani i diseminirani sa namjerom da dezinformišu javnost, to jest da tvrdnju koja je u potpunosti lažna predstave kao činjenicu.